Dyrektywa ECGT w polskim wydaniu – analiza nieścisłości między projektem ustawy UOKiK a FAQ Komisji Europejskiej z 18 maja 2026 r.

Ostatnie komentarze

Brak komentarzy do wyświetlenia.
dyrektywa ECGT – analiza nieścisłości między projektem ustawy UOKiK a FAQ Komisji Europejskiej z 18 maja 2026 r.

Najważniejsze wnioski

Polski projekt ustawy UOKiK transponuje dyrektywę ECGT (UE) 2024/825 w sposób minimalistyczny, pozostawiając liczne luki interpretacyjne. FAQ Komisji Europejskiej z 18 maja 2026 r. wypełnia te luki, ale nie jest prawnie wiążące. Najważniejsze ustalenia:

  • Dyrektywa ECGT zaczyna obowiązywać 27 września 2026 r. – bez okresu przejściowego dla produktów już wprowadzonych do obrotu.
  • Zakres obejmuje wyłącznie komunikację B2C i marketing produktowy – sprawozdawczość korporacyjna (CSRD, ESRS) pozostaje poza ECGT.
  • Twierdzenia ogólne („eko”, „zielony”, „klimatycznie neutralny”) bez dowodu uznanej wysokiej efektywności ekologicznej są zakazane.
  • Offsetting emisji nie może być podstawą twierdzeń produktowych (np. „CO2 neutral”), dopuszczalny jest wyłącznie na poziomie korporacyjnym.
  • Systemy certyfikacji muszą spełniać wymogi art. 2(r) UCPD – w tym rozdzielenie właściciela schematu i organu certyfikującego.
  • Reparability score objęte pierwszą falą to smartfony i tablety – producent musi przekazać informację traderowi, a ten konsumentowi w POS.
  • Brak przepisów przejściowych dla istniejącego asortymentu to kluczowe ryzyko – wszystkie etykiety i materiały POS muszą być zgodne od 27.09.2026 r.
  • Rekomendacja Verigreen: przeprowadź audyt twierdzeń środowiskowych, systemów certyfikacji i materiałów POS przed Q3 2026 r.

27 września 2026 r. zacznie obowiązywać w całej Unii Europejskiej dyrektywa (UE) 2024/825 -tzw. dyrektywa ECGT (Empowering Consumers for the Green Transition), która zmienia dyrektywę o nieuczciwych praktykach handlowych (UCPD, 2005/29/WE) oraz dyrektywę w sprawie praw konsumentów (CRD, 2011/83/UE). Zmiany nie modyfikują zakresu i logiki interwencji obu dyrektyw, lecz wprowadzają ukierunkowane korekty mające uregulować niejasne i wprowadzające w błąd twierdzenia środowiskowe oraz oznakowania zrównoważonego charakteru pod UCPD, a także obligować do lepszych i bardziej zharmonizowanych informacji w punkcie sprzedaży o prawach z gwarancji prawnej oraz o trwałości i możliwości naprawy towarów pod CRD.

W Polsce projekt ustawy z 16 grudnia 2025 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym oraz ustawy o prawach konsumenta wdraża dyrektywę 2024/825 i ma wejść w życie 27 września 2026 r.. Projekt został przygotowany w Departamencie Prawnym UOKiK i podpisany przez dyrektor Anetę Mijal.

18 maja 2026 r. Dyrekcja Generalna ds. Sprawiedliwości i Konsumentów Komisji Europejskiej opublikowała dokument Q&A, zawierający 21 odpowiedzi na pytania dotyczące dyrektywy ECGT. Dokument ten nie stanowi formalnego stanowiska Komisji ani prawnie wiążącej interpretacji -wyłączną kompetencję do wiążącej wykładni prawa UE ma Trybunał Sprawiedliwości UE -ale został wydany, by ułatwić spójne stosowanie ECGT w okresie między transpozycją a aktualizacją wytycznych z 2021 r..

Niniejszy artykuł zestawia oba dokumenty i wskazuje obszary, w których polski projekt -stosując minimalistyczną literalną transpozycję -pozostawia luki interpretacyjne, które FAQ KE wypełnia.

1. Zakres przedmiotowy: B2C, korporacyjna sprawozdawczość i marketing

FAQ KE w pytaniu 1 wyjaśnia, że UCPD ustanawia zharmonizowane ramy prawne dla nieuczciwych praktyk B2C i ma zastosowanie do nieuczciwych praktyk handlowych przed, w trakcie i po transakcji handlowej dotyczącej produktu. Praktyki B2B pozostają poza zakresem dyrektywy -regulują je inne instrumenty unijne, m.in. dyrektywa 2006/114/WE o reklamie wprowadzającej w błąd, rozporządzenie 2019/1150 (P2B) oraz dyrektywa (UE) 2019/633 dla rolno-spożywczego łańcucha dostaw.

Komisja podkreśla niuans krytyczny dla polskich przedsiębiorców objętych CSRD: korporacyjna sprawozdawczość zrównoważonego rozwoju typowo nie wchodzi w zakres UCPD/ECGT, ponieważ raporty te są często obowiązkowe i adresowane do inwestorów, a nie stanowią praktyk B2C. Jednak jeśli spółka wykorzystuje informacje z raportu zrównoważonego rozwoju w dobrowolnej reklamie lub marketingu skierowanym do konsumentów, taka komunikacja podlega UCPD/ECGT -np. gdy stanowi twierdzenie środowiskowe dotyczące produktu lub firmy w ogólności.

Polski projekt nie zawiera doprecyzowania w tym zakresie -nowelizacja dotyczy ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym, której dotychczasowy zakres B2C pozostaje niezmieniony. Granica między obowiązkową sprawozdawczością a dobrowolną komunikacją marketingową będzie ustalana w praktyce orzeczniczej UOKiK.

2. Definicja „twierdzenia dotyczącego ekologiczności” -pojęcie „sugeruje”

Polski projekt w art. 1 pkt 2 lit. c, dodającym art. 2 pkt 13, definiuje „twierdzenie dotyczące ekologiczności” jako komunikat lub oświadczenie stanowiące element informacji handlowej, przedstawione w dowolnej postaci (tekst, ilustracja, grafika, symbol, oznakowanie, nazwa handlowa, firma lub nazwa produktu), które nie są wymagane przepisami prawa i które zawierają stwierdzenie lub sugestię o pozytywnym, zerowym lub mniej szkodliwym wpływie na środowisko.

FAQ KE w pytaniu 2 wyjaśnia, że pojęcie „sugeruje” obejmuje zarówno wiadomości jawne (explicit), jak i ukryte (implicit), które wymagają tej samej oceny pod kątem wprowadzania w błąd. Komisja powołuje się na Wytyczne UCPD z 2021 r. (sekcja 4.1.1.3, str. 76): „obrazowanie i ogólne przedstawienie produktu (układ, kolorystyka, obrazy, dźwięki, symbole lub etykiety) powinny być prawdziwym i dokładnym przedstawieniem skali korzyści środowiskowej i nie mogą jej przeszacowywać”, a ukryte twierdzenia mogą obejmować obrazy (drzewa, lasy deszczowe, woda, zwierzęta) i kolory (niebieskie, zielone tła) kojarzone z trwałością ekologiczną.

FAQ KE precyzuje, że same kolory lub obrazy bez tekstu pisanego lub mówionego nie mogą być uznane za „ogólne twierdzenie dotyczące ekologiczności”, ponieważ z definicji ogólne twierdzenie jest „wyrażone pisemnie lub ustnie”; połączenie tekstu z obrazami implicitnymi może już jednak takie twierdzenie stanowić

3, Ogólne twierdzenia środowiskowe -gdzie kończy się „ogólne”, a zaczyna „szczegółowe”

Polski projekt w art. 1 pkt 5 lit. b dodaje do art. 7 nowy pkt 4a zakazujący formułowania ogólnego twierdzenia dotyczącego ekologiczności, gdy przedsiębiorca nie jest w stanie wykazać uznanej wysokiej efektywności ekologicznej istotnej dla tego twierdzenia. Definicja ogólnego twierdzenia w art. 2 pkt 14 wymaga, aby twierdzenie było przekazane „pisemnie lub ustnie przy użyciu dowolnego środka komunikowania się z konsumentami” i nie było zawarte w oznakowaniu zrównoważonego charakteru, a opis nie był podany w jasny i wyraźny sposób za pomocą tego samego środka komunikowania.

FAQ KE w pytaniu 4 wyjaśnia istotny niuans: jeśli twierdzenie typu „gentle on the environment”, „nature’s friend” czy „green” znajduje się na oznakowaniu zrównoważonego charakteru, nie jest uznawane za ogólne twierdzenie środowiskowe -ale samo to oznakowanie będzie zakazane, jeśli nie jest oparte na systemie certyfikacji ani ustanowione przez organy publiczne. Co więcej, motyw 8 ECGT wskazuje, że takie oznakowanie nadal może być traktowane jako twierdzenie środowiskowe w rozumieniu art. 2(o), jeśli sugeruje pozytywny lub zerowy wpływ na środowisko -co wyklucza traktowanie etykiet jako „bezpiecznej przystani” dla mylących twierdzeń.

FAQ podaje też katalog typowych przykładów ogólnych twierdzeń (motyw 9 ECGT): „environmentally friendly”, „eco-friendly”, „green”, „nature’s friend”, „ecological”, „climate friendly”, „gentle on the environment”, „carbon friendly”, „energy efficient”, „biodegradable”, „biobased”. Polski projekt nie zawiera takiego katalogu w samej ustawie -przedsiębiorcy będą musieli odwoływać się do treści motywów dyrektywy lub do FAQ KE, aby zidentyfikować ryzykowne sformułowania.

KE doprecyzowuje praktyczną zasadę: jeśli specyfikacja twierdzenia jest podana „w jasny i wyraźny sposób na tym samym medium” (np. ten sam spot reklamowy, opakowanie, interfejs sprzedaży online), nie jest to ogólne twierdzenie. Przykład: „climate-friendly packaging” (bez doprecyzowania) jest ogólnym twierdzeniem zakazanym, ale „100% energii użytej do produkcji tego opakowania pochodzi ze źródeł odnawialnych” jest twierdzeniem szczegółowym. Polski projekt powtarza tę logikę dosłownie, ale bez przykładów.

4. Wymóg „uznanej wysokiej efektywności ekologicznej” -trzy ścieżki dowodowe

Definicja w art. 2 pkt 17 polskiego projektu wiernie powtarza brzmienie ECGT: efektywność ekologiczna zgodna z rozporządzeniem 66/2010 (EU Ecolabel), krajowymi lub regionalnymi programami EN ISO 14024 typu I urzędowo uznanymi w państwach członkowskich, lub najwyższymi poziomami efektywności ekologicznej zgodnie z innymi przepisami UE.

FAQ KE w pytaniu 7 wskazuje trzy konkretne ścieżki dowodowe dla przedsiębiorcy: (1) zgodność z EU Ecolabel (rozp. 66/2010) -produkty muszą być nim oznaczone; (2) zgodność z krajowymi lub regionalnymi programami EN ISO 14024 typu I urzędowo uznanymi, takimi jak Nordic Swan, Blue Angel, austriacki Ecolabel, czy holenderski Milieukeur; (3) najwyższa efektywność ekologiczna dla konkretnej cechy zgodnie z innymi przepisami UE, np. rozporządzeniem 2017/1369 o etykietowaniu energetycznym.

FAQ wnosi też kluczową wskazówkę: efektywność musi być istotna dla danego twierdzenia. Twierdzenie „energy efficient” może być oparte na rozporządzeniu o etykietowaniu energetycznym, ale „biodegradable” już nie może być oparte na EU Ecolabel, jeśli kryteria EU Ecolabel dla danego produktu nie zawierają wymogów biodegradowalności.

KE podaje też konkretne dopuszczalne sformułowania dla poszczególnych grup produktów EU Ecolabel: dla tekstyliów „assembled with minimal use of toxic chemicals”, dla mebli i materacy „easy to recycle”, dla wyświetlaczy elektronicznych „products are easy to repair and upgrade”, dla pokryć podłogowych „easy to repair, quick to dismantle and low emissions guaranteed”, dla papieru „made with recycled or sustainable sources”, dla kosmetyków „do not contain intentionally added microplastics and limit packaging waste”.

KE wskazuje też ważne ograniczenie: produkty będące mieszaninami (detergenty, kosmetyki, farby) podlegają rozporządzeniu CLP (1272/2008) i zgodnie z art. 25(4) tego rozporządzenia stwierdzenia typu „non-toxic”, „non-harmful”, „non-polluting”, „ecological” nie mogą pojawiać się na etykiecie, nawet gdy produkt ma EU Ecolabel. Polski projekt tego ograniczenia nie powtarza ani nie odsyła do CLP -przedsiębiorca z branży detergentowej musi sięgać do prawa unijnego bez wskazówek z poziomu krajowego.

5. Definicja „systemu certyfikacji” -najgłębsza rozbieżność

FAQ KE w pytaniu 8 wymienia siedem kumulatywnych warunków systemu certyfikacji (art. 2(1)(s) ECGT): certyfikacja oparta na niezależnej weryfikacji third-party; publiczna dostępność wymogów i warunków schematu; monitoring zgodności przez kompetentny niezależny third-party w zgodzie ze standardami międzynarodowymi, unijnymi lub krajowymi (np. ISO 17065, mechanizmy z rozp. 765/2008); transparentność, wiarygodność, otwartość dla wszystkich przedsiębiorców na sprawiedliwych i niedyskryminujących warunkach; otwartość dla wszystkich przedsiębiorców gotowych spełnić wymogi (non-exclusivity); ustalanie wymogów przez właściciela schematu w konsultacji z ekspertami i interesariuszami; możliwość korzystania z odpowiadającego oznakowania zrównoważonego charakteru.

Polski projekt w art. 2 pkt 16 sprowadza definicję wyłącznie do „weryfikacji i poświadczenia spełnienia przez produkt, proces lub działalność przedsiębiorcy wymogów umożliwiających stosowanie oznakowania” przez podmiot, który uzyskał akredytację z rozp. 765/2008 albo potwierdzenie kompetencji wg ISO/IEC 17065 lub ISO/IEC 17021-1. Brakuje w polskiej definicji: publicznej dostępności wymogów, otwartości dla wszystkich przedsiębiorców, niedyskryminacji, transparentności, konsultacji wymogów z interesariuszami oraz wymogu możliwości korzystania z oznakowania.

To istotne pominięcie. FAQ KE wprost stwierdza, że „zgodność z przepisami ECGT można osiągnąć tylko jeśli właściciel schematu i third party są prawnie rozdzielone, tj. są dwoma różnymi osobami prawnymi”. Polski projekt w ogóle nie reguluje relacji właściciel schematu ↔ organ certyfikujący ↔ przedsiębiorca. Co więcej, KE potwierdza, że właściciel schematu i przedsiębiorca posługujący się oznakowaniem mogą być tym samym podmiotem, jeśli schemat spełnia wszystkie pozostałe warunki -ten kluczowy dla branży niuans w polskiej ustawie też się nie pojawia.

KE wprost wskazuje, że każde oznakowanie zrównoważonego charakteru obecne na rynku 27 września 2026 r. musi spełniać te wymogi, a istniejące schematy nieodpowiadające art. 2(r) UCPD muszą zostać dostosowane lub usunięte z komunikacji handlowej. ECGT nie przewiduje okresu przejściowego po tej dacie -i polski projekt też go nie wprowadza (art. 3).

6. „Niezależny ekspert” do twierdzeń o przyszłej efektywności -definicje rozjeżdżają się fundamentalnie

Polski projekt w art. 1 pkt 3 lit. a, dodającym do art. 5 nowy pkt 6 w ust. 2, zakazuje formułowania twierdzeń o ekologiczności związanych z przyszłą efektywnością bez „jasnych, obiektywnych, publicznie dostępnych i weryfikowalnych zobowiązań określonych w szczegółowym i realistycznym planie wykonania, który obejmuje wymierne i określone w czasie cele oraz inne odpowiednie elementy niezbędne do wsparcia jego realizacji, takie jak przydział zasobów, i który jest regularnie weryfikowany przez niezależnego eksperta będącego stroną trzecią, którego ustalenia są udostępniane konsumentom”.

Brzmienie samego przepisu jest zgodne z art. 6(2)(d) UCPD znowelizowanego ECGT. Rozbieżność pojawia się jednak w definicji „niezależnego eksperta” w art. 2 pkt 22 projektu, który wymaga akredytacji wg rozporządzenia 765/2008 albo potwierdzenia kompetencji wg ISO/IEC 17065 lub ISO/IEC 17021-1.

FAQ KE w pyt. 12 jednoznacznie wskazuje, że ekspert ten ma być niezależny od przedsiębiorcy, wolny od konfliktów interesów i posiadać doświadczenie i kompetencje w sprawach środowiskowych. Komisja wprost stwierdza: „chociaż dyrektywa nie precyzuje, czy ekspert musi być organem publicznym czy podmiotem prywatnym, w praktyce prywatni audytorzy lub firmy konsultingowe mogą pełnić tę rolę„. Polski projekt wykluczył zatem z definicji eksperta szeroką grupę podmiotów, które KE wprost uznaje za uprawnione.

KE doprecyzowuje też, że dyrektywa nie nakazuje konkretnej metodologii weryfikacji, ale ekspert musi być w stanie zapewnić wiarygodne, obiektywne i regularne oceny. Przedsiębiorca odpowiada za wybór eksperta spełniającego wszystkie wymogi dyrektywy, w szczególności dotyczące niezależności i kompetencji.

7. Częstotliwość weryfikacji i forma udostępniania ustaleń

FAQ KE wskazuje, że dyrektywa ECGT mówi o weryfikacji „regularnej”, nie precyzując konkretnego interwału -pozostawia to do oceny w zależności od charakteru zobowiązań i okoliczności. KE rekomenduje jako dobrą praktykę przeglądy roczne lub dwuletnie albo dodatkową weryfikację w razie istotnych zmian.

Co do udostępniania ustaleń konsumentom, KE potwierdza, że dyrektywa nie precyzuje konkretnego sposobu -możliwe są różne opcje, o ile konsument ma łatwy dostęp, np. przez kod QR na opakowaniu lub materiałach marketingowych prowadzący do ustaleń na stronie przedsiębiorcy. Tak samo plan wdrożenia nie musi być prezentowany na tym samym medium co twierdzenie -wystarczy, że twierdzenie odsyła konsumenta np. przez kod QR do planu na stronie przedsiębiorcy.

Polski projekt powtarza wyłącznie ogólny wymóg „udostępniania konsumentom” bez doprecyzowania ani wskazówki praktycznej -przedsiębiorca będzie musiał sięgnąć do FAQ KE, aby ocenić, czy wybrana forma (QR, strona WWW, raport) jest dopuszczalna.

8. Reklamowanie nieistotnych korzyści -kumulatywny charakter zakazu

Projekt w art. 1 pkt 3 lit. a, dodającym do art. 5 ust. 2 nowy pkt 7, zakazuje reklamowania korzyści dla konsumentów, które są nieistotne i nie wynikają z żadnej cechy produktu lub działalności przedsiębiorcy.

FAQ KE w pyt. 11 podkreśla kumulatywny charakter tej praktyki -reklamowane korzyści muszą być jednocześnie nieistotne i niewynikające z żadnej cechy produktu lub działalności. Komisja podaje konkretne przykłady z motywu 5 dyrektywy: twierdzenie, że konkretna marka wody butelkowanej jest „bezglutenowa”, lub że arkusze papieru „nie zawierają plastiku”.

KE doprecyzowuje też ważny niuans, którego polski projekt nie zawiera: reklamowanie korzyści wspólnej dla większości produktów w danej kategorii nie jest automatycznie wprowadzające w błąd, jeśli korzyść jest rzeczywiście istotna dla produktu. Przykład KE: biżuteria „nickel-free” może być zgodna z UCPD, jeśli rzeczywiście nie zawiera niklu, ponieważ niektóre wyroby zawierają nikiel powodujący alergie -konsumenci aktywnie unikają takich produktów. Podobnie szampon „bez mikroplastiku, ale równie skuteczny” może stanowić istotną korzyść, jeśli wyróżnia konkretną cechę produktu.

9. Offsetting emisji -granica produkt/firma i biomasa

Projekt prawidłowo wprowadza w art. 1 pkt 5 lit. b nowy pkt 4c w art. 7, zakazujący twierdzenia, że produkt ma neutralny, ograniczony lub pozytywny wpływ na środowisko pod względem emisji gazów cieplarnianych, jeśli twierdzenie to jest uzasadniane kompensowaniem emisji.

FAQ KE w pyt. 10 doprecyzowuje cztery kluczowe niuanse, których polska ustawa nie wprowadza:

  1. Zakaz nie obejmuje twierdzeń opartych na rzeczywistym śladzie emisji produktu, uwzględniającym łańcuch wartości i lifecycle impact. KE podaje przykład: niektóre produkty oparte na biomasie mogą prowadzić do zmagazynowania większej ilości CO₂ niż jest emitowane w łańcuchu wartości -takie twierdzenia muszą być poparte rzetelnymi LCA.
  2. Zakaz nie dotyczy offsetu na poziomie firmy (corporate level), choć takie twierdzenia podlegają innym przepisom UCPD.
  3. Dopuszczalne jest komunikowanie inwestycji w inicjatywy środowiskowe, w tym projekty offsetowe, jeśli informacja jest prezentowana transparentnie, nie wprowadza w błąd i jest zgodna z innym prawem unijnym.
  4. Twierdzenie „reduced CO₂ impact” jest dopuszczalne, jeśli jest doprecyzowane na tym samym medium i oparte na rzeczywistych ulepszeniach procesów produkcyjnych.

KE w motywie 12 dyrektywy wymienia konkretne zakazane sformułowania: „climate neutral”, „CO₂ neutral certified”, „carbon positive”, „climate net zero”, „climate compensated”, „reduced climate impact”, „limited CO₂ footprint” -przy czym każde z nich jest zakazane tylko gdy oparte na offsetowaniu poza łańcuchem wartości. Polska ustawa tych rozróżnień nie zawiera, co stwarza ryzyko nadinterpretacji UOKiK.

10. Prezentacja wymogów prawnych jako cechy wyróżniającej

Projekt w art. 1 pkt 5 lit. c dodaje do art. 7 nowy pkt 10a zakazujący prezentowania wymogów nałożonych przepisami prawa na wszystkie produkty należące do danej kategorii produktów na rynku unijnym jako cechy wyróżniającej ofertę przedsiębiorcy.

FAQ KE w pyt. 16 doprecyzowuje istotny wyjątek wynikający z motywu 15 dyrektywy: zakaz nie ma zastosowania, gdy wymogi prawne stosują się tylko do niektórych produktów, a nie do innych konkurencyjnych produktów tej samej kategorii na rynku unijnym, np. produktów pochodzących spoza UE. KE wprost wskazuje, że ta sama logika obowiązuje w przypadku wymogów prawnych z państw trzecich -zakaz nie ma zastosowania, jeśli wymogi te dotyczą tylko części produktów na rynku UE. Polski projekt nie zawiera tego doprecyzowania, co może prowadzić do nadmiernej interpretacji zakazu.

11. „Organy publiczne” -interpretacja KE wskazuje wyłącznie UE

Projekt w art. 1 pkt 5 lit. a, dodający art. 7 pkt 2a, zakazuje umieszczania oznakowania dotyczącego zrównoważonego charakteru, które nie jest oparte na systemie certyfikacji ani nie zostało ustanowione przez organy publiczne.

FAQ KE w pyt. 17 wyjaśnia, że dyrektywa nie definiuje „organu publicznego”, ale przykłady w motywie 7 i język użyty w dyrektywie i UCPD wskazują na podstawowe skupienie na organach państw członkowskich UE. KE konkluduje: „kontekst legislacyjny i fakt, że dyrektywa jest skierowana do państw członkowskich, sugerują, że intencją są wyłącznie organy publiczne UE” -choć w innych przepisach dyrektywy istnieją rozróżnienia między standardami międzynarodowymi i krajowymi, w kontekście organów publicznych takiego rozróżnienia nie ma.

W konsekwencji wyświetlanie oznakowań ustanowionych przez organy publiczne państw spoza UE będzie zakazane na mocy Aneks I pkt 2a UCPD, chyba że oznakowania te są oparte na systemie certyfikacji. Polski projekt tej kluczowej interpretacji nie wprowadza wprost -przedsiębiorcy korzystający z certyfikatów organów państw trzecich (np. amerykańskiego EPA) mogą błędnie uznać je za zgodne z ustawą.

12. „Organic”, „bio”, „eco” -relacja z lex specialis

Polski projekt nie zawiera żadnego przepisu wprost regulującego status terminów „organic”, „bio”, „eco” w kontekście rozporządzenia 2018/848 o produkcji ekologicznej.

FAQ KE w pyt. 14 wyjaśnia, że UCPD pełni rolę uzupełniającą, a sektorowe przepisy UE mają pierwszeństwo w razie konfliktu zgodnie z art. 3(4) UCPD. KE wprost stwierdza, że unijne logo żywności ekologicznej nie jest klasyfikowane jako etykieta EN ISO 14024 typu I, co jednak nie wpływa na jego ważność -jest regulowane rozporządzeniem 2018/848. W konsekwencji terminy z Aneksu IV tego rozporządzenia oraz ich pochodne i zdrobnienia, takie jak „bio” i „eco”, mogą być używane w UE do wykazania zgodności z zasadami rolnictwa ekologicznego, mimo że mogłyby być uznane za „ogólne twierdzenia środowiskowe” w rozumieniu UCPD znowelizowanego ECGT.

Polska ustawa tego kluczowego wyjątku nie odzwierciedla -przedsiębiorca z branży spożywczej będzie musiał samodzielnie ocenić relację UCPD vs rozporządzenie 2018/848, podczas gdy KE dała tu jednoznaczną wykładnię.

13. Etykiety „vegan”/„vegetarian”

Polski projekt w art. 2 pkt 13 wprowadza definicję zharmonizowanego oznakowania dotyczącego gwarancji trwałości oraz w art. 1 pkt 2 lit. c definiuje oznakowanie dotyczące zrównoważonego charakteru, ale nie odnosi się do etykiet typu „vegan”/„vegetarian”.

FAQ KE w pyt. 15 wskazuje, że klasyfikacja takich etykiet jako oznakowań zrównoważonego charakteru zależy od konkretnego przypadku -kontekstu komunikacji i postrzegania przez przeciętnego konsumenta. Motyw 3 dyrektywy w opisie cech społecznych odnosi się m.in. do dobrostanu zwierząt -jeśli przedsiębiorca sugeruje korzyści środowiskowe lub społeczne przy użyciu tych terminów (np. „vegan = lepsze dla planety”), może to być uznane za twierdzenie środowiskowe lub oznakowanie zrównoważonego charakteru. Polska ustawa tej wskazówki nie zawiera -przedsiębiorca branży spożywczej musi sam ocenić, kiedy etykieta „vegan” przekracza granicę roszczenia środowiskowego.

14. Cechy społeczne -zakres pojęcia w łańcuchu wartości

Projekt w art. 1 pkt 3 lit. b dodaje w art. 5 ust. 3 pkt 2 wyrazy „cech środowiskowych lub społecznych produktu, a także aspektów związanych z obiegiem zamkniętym, takich jak trwałość produktu, możliwość jego naprawy lub recyklingu”.

FAQ KE w pyt. 9 znacznie szerzej rozwija pojęcie cech społecznych, odwołując się do motywu 3 dyrektywy: informacje przekazywane przez przedsiębiorców o cechach społecznych produktu w całym łańcuchu wartości mogą dotyczyć jakości i sprawiedliwości warunków pracy zatrudnionych pracowników (godziwe wynagrodzenia, ochrona socjalna, bezpieczeństwo środowiska pracy, dialog społeczny), poszanowania praw człowieka, równego traktowania i równych szans (równość płci, włączenie społeczne, różnorodność), wkładu w inicjatywy społeczne lub zobowiązań etycznych, takich jak dobrostan zwierząt. KE wprost wskazuje, że cechy środowiskowe i społeczne produktu należy rozumieć w szerokim sensie, obejmującym aspekty środowiskowe i społeczne, wpływ i efektywność produktu.

Polska ustawa pozostawia te kategorie do interpretacji organów ścigających -co jest szczególnie istotne dla branży mięsnej (dobrostan zwierząt), drzewnej (warunki pracy w łańcuchu dostaw) czy odzieżowej (godziwe wynagrodzenia).

15. Metoda porównania produktów

Projekt w art. 1 pkt 4 dodaje do art. 6 nowy ust. 4a, regulujący usługi porównujące produkty na podstawie cech środowiskowych, społecznych lub aspektów obiegu zamkniętego. Za istotne informacje uznaje się tu metodę porównania, produkty będące przedmiotem porównania i ich dostawców oraz działania zapewniające aktualność informacji.

FAQ KE w pyt. 13 doprecyzowuje, że pominięcie informacji uznawanych za „istotne” stanowi nieuczciwą praktykę handlową, jeśli powoduje lub może powodować, że przeciętny konsument podejmuje decyzję transakcyjną, której inaczej by nie podjął. KE wprost wskazuje: metoda porównania musi być wyjaśniona w takim zakresie, aby przeciętny konsument mógł ją w pełni zrozumieć. Jeśli usługa porównuje produkty również na podstawie cech wykraczających poza art. 7(7) UCPD (np. cechy techniczne), ECGT nadal stosuje się do tych cech, które mieszczą się w jego zakresie. Polska ustawa tego standardu zrozumiałości dla przeciętnego konsumenta nie precyzuje.

16. Reparability score -pierwszą kategorią są smartfony i tablety

Polski projekt w art. 2 pkt 14 wprowadza definicję „wyrażonej za pomocą punktacji oceny możliwości naprawy” oraz w art. 2 pkt 5 (zmiana art. 12 ust. 1 pkt 22) i art. 8 (nowy pkt 11) obowiązek przekazywania konsumentom tej oceny, jeżeli określono ją w zharmonizowanych wymogach prawa UE.

FAQ KE w pyt. 19 doprecyzowuje, że zharmonizowane wymogi mogą być ustanawiane na podstawie różnych instrumentów: rozporządzenia 2017/1369 (etykietowanie energetyczne), dyrektywy 2009/125/WE (ekoprojekt) oraz jej następcy -rozporządzenia 2024/1781 (ESPR), które obejmie szerszy zakres produktów. ESPR ustanawia podstawę prawną dla reparability score, oparte na zharmonizowanej metodologii agregującej parametry takie jak dostępność i cena części zamiennych, łatwość demontażu i dostępność narzędzi w pojedynczy wynik.

Kluczowe: od 20 czerwca 2025 r. wszystkie nowe smartfony i tablety wprowadzane na rynek UE muszą mieć etykietę energetyczną zawierającą reparability score. Jest to pierwsza kategoria objęta tym obowiązkiem -kolejne grupy produktów będą wprowadzane przez akty wykonawcze ESPR. Polska ustawa nie wskazuje, że obowiązek ten już istnieje dla smartfonów i tabletów -przedsiębiorca musi sam zorientować się w prawie unijnym.

17. Informacja o trwałości i naprawialności -przepływ producent → trader → konsument

Projekt w art. 2 pkt 4 lit. c i pkt 5 lit. b wprowadza zasadę, że przedsiębiorca przekazuje konsumentowi informacje o gwarancji trwałości, ocenie naprawialności i częściach zamiennych „jeżeli udostępni mu je producent”.

FAQ KE w pyt. 20 potwierdza tę logikę: dyrektywa CRD nie obliguje producentów (gdy nie działają jako trader/sprzedawca) do dostarczania tych informacji traderowi, ale producenci mają interes w ich dostarczaniu, ponieważ pozwoli to konsumentom wybierać bardziej trwałe i naprawialne produkty. KE wprost wskazuje, że dyrektywa zapewnia traderom elastyczność co do formy przekazania informacji konsumentowi: bezpośrednio na towarze, na opakowaniu, na półce lub przy zdjęciu produktu w sprzedaży online.

Istotne uzupełnienie KE: traderzy nie są zobowiązani do aktywnego wyszukiwania informacji na stronach internetowych producenta lub gdziekolwiek indziej. W przypadku gdy producent jest jednocześnie traderem (sprzedawcą), informacja o dostępności, szacunkowych kosztach i procedurze zamawiania części zamiennych oraz instrukcjach napraw jest wymagana tylko wtedy, gdy producent-trader zdecydował się sprzedawać te części lub dostarczać instrukcje jako część modelu biznesowego, albo jest do tego prawnie zobowiązany. Polska ustawa tych operacyjnych wskazówek nie zawiera.

18. Zharmonizowana informacja o gwarancji prawnej i etykieta gwarancji trwałości

Projekt w art. 2 pkt 2 lit. b dodaje pkt 12 i 13 w art. 2 ustawy o prawach konsumenta, wprowadzając „zharmonizowaną informację dotyczącą zgodności towaru z umową” oraz „zharmonizowane oznakowanie dotyczące gwarancji trwałości” -odwołując się do rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2025/1960 z 25 września 2025 r..

FAQ KE w pyt. 21 doprecyzowuje fundamentalną różnicę między tymi dwoma instrumentami:

  • Zharmonizowana informacja to obowiązkowa informacja w punkcie sprzedaży podnosząca świadomość konsumentów o ich prawach z gwarancji prawnej, wyświetlana w sposób widoczny od 27 września 2026 r., np. na plakacie w sklepie przy kasie lub jako ogólne przypomnienie na stronie WWW.
  • Zharmonizowana etykieta reprezentuje dobrowolną komercyjną gwarancję trwałości oferowaną przez producenta bez dodatkowych kosztów, obejmującą cały towar i obowiązującą dłużej niż dwa lata.

Kluczowa wskazówka KE z motywu 26 dyrektywy: wyświetlanie etykiety jest wymagane od traderów, gdy producent oferuje taką gwarancję trwałości i udostępnia informację traderowi. Motyw 28 dodaje, że etykieta powinna być wyświetlana w sposób widoczny i pozwalający konsumentom łatwo zidentyfikować, który konkretny towar korzysta z gwarancji -np. bezpośrednio na opakowaniu, na półce sklepowej lub obok zdjęcia w sprzedaży online.

Polska ustawa wprawdzie wprowadza odpowiednie obowiązki w zmienionym art. 8 i art. 12, ale nie zawiera operacyjnych wskazówek dotyczących sposobu wyświetlania (plakat przy kasie, etykieta na półce) -zostawia to do interpretacji UOKiK.

19. Brak okresu przejściowego dla istniejących produktów -kluczowe ryzyko dla przedsiębiorców

Polski projekt w art. 3 wprowadza ustawę w życie z dniem 27 września 2026 r., bez jakichkolwiek przepisów przejściowych dla zapasów magazynowych, etykiet już nadrukowanych czy umów dystrybucyjnych.

FAQ KE w pyt. 18 wprost potwierdza, że dyrektywa ECGT obowiązuje od 27 września 2026 r. i od tego dnia twierdzenia środowiskowe oraz oznakowania zrównoważonego charakteru muszą być zgodne z nowymi przepisami również dla produktów już istniejących na rynku. Komisja jednak wskazuje praktyczne opcje zgodności:

  • pokrywanie lub korygowanie twierdzeń naklejkami;
  • dodawanie informacji uzupełniających w punkcie sprzedaży.

KE podkreśla też ważną zasadę egzekwowania: krajowe organy normalnie prowadzą postępowania, ustalają priorytety i sekwencję działań egzekucyjnych zgodnie z wagą naruszeń i okolicznościami każdej sprawy. Mogą uwzględnić w ocenie, czy traderzy podjęli rozsądne i proporcjonalne wysiłki zgodności, w tym dla produktów już w łańcuchu dystrybucji, biorąc pod uwagę proporcjonalność, pewność prawną i uzasadnione oczekiwania. Polska ustawa tej zasady proporcjonalności egzekucyjnej nie wpisuje wprost, choć wynika ona z FAQ KE.

20. Co to oznacza dla polskich przedsiębiorców

Polski projekt to transpozycja literalna i minimalistyczna. Wiele kluczowych doprecyzowań -od katalogu dopuszczalnych sformułowań dla produktów EU Ecolabel, przez dystynkcję offset produktowy/firmowy, po zasady dobierania niezależnego eksperta -pozostaje w gestii FAQ KE i przyszłej praktyki UOKiK

21. Co to oznacza dla polskich przedsiębiorców -podsumowanie ryzyk

Polski projekt to transpozycja literalna i minimalistyczna dyrektywy ECGT. Wiele kluczowych doprecyzowań -od katalogu dopuszczalnych sformułowań dla produktów EU Ecolabel, przez dystynkcję offset produktowy/firmowy, po zasady doboru niezależnego eksperta -pozostaje w gestii FAQ KE i przyszłej praktyki UOKiK.

Najważniejsze ryzyka, które należy zaadresować przed 27 września 2026 r.:

  • Systemy certyfikacji niespełniające 7 wymogów z FAQ KE muszą zostać dostosowane lub usunięte z komunikacji handlowej, bez okresu przejściowego po tej dacie.
  • Marki i nazwy produktów z elementami „green”, „eco”, „bio”, „climate neutral” mogą zostać uznane za twierdzenia środowiskowe niezależnie od ochrony IP, a polska ustawa nie przewiduje przepisów przejściowych dla zarejestrowanych znaków towarowych.
  • Twierdzenia o neutralności klimatycznej oparte na offsecie poza łańcuchem wartości produktu są zakazane bezwzględnie (Aneks I pkt 4c UCPD).
  • Etykiety zrównoważonego charakteru ustanowione przez organy państw trzecich będą zakazane, chyba że oparte są na systemie certyfikacji.
  • Plan wdrożenia twierdzeń o przyszłej efektywności środowiskowej musi być zweryfikowany przez niezależnego eksperta third-party, którego ustalenia są regularnie udostępniane konsumentom.
  • Smartfony i tablety wprowadzane na rynek UE od 20 czerwca 2025 r. już muszą zawierać reparability score -polska ustawa nie przewiduje doprecyzowania dla produktów już objętych obowiązkiem.
  • Zharmonizowana informacja o gwarancji prawnej (obowiązkowa, plakat przy kasie/strona WWW) i zharmonizowana etykieta gwarancji trwałości (dobrowolna, na produkcie/półce) są dostępne i widoczne od 27 września 2026 r., zgodnie z rozp. wykonawczym 2025/1960.

22. Rekomendowane działania kompliansowe -checklista

Bazując na zestawieniu FAQ KE z polskim projektem ustawy, każdy przedsiębiorca działający B2C powinien przeprowadzić w okresie maj–wrzesień 2026 r. następujące działania:

  • Audyt wszystkich twierdzeń środowiskowych na opakowaniach, stronach WWW, materiałach POS, reklamach i nazwach produktów pod kątem definicji z art. 2(o) UCPD znowelizowanego ECGT.
  • Identyfikacja ogólnych twierdzeń środowiskowych (Aneks I pkt 4a UCPD) i zapewnienie albo dowodu uznanej wysokiej efektywności ekologicznej, albo doprecyzowania na tym samym medium.
  • Weryfikacja każdego sustainability label używanego w komunikacji pod kątem 7 wymogów certyfikacji z art. 2(r) UCPD znowelizowanego ECGT -w tym prawnego rozdzielenia właściciela schematu i organu certyfikującego.
  • Przegląd marek i nazw produktów z elementami ekologicznymi pod kątem ryzyka uznania ich za mylące twierdzenia środowiskowe.
  • Eliminacja twierdzeń o neutralności klimatycznej opartych na offsecie poza łańcuchem wartości produktu lub przekształcenie ich w twierdzenia oparte na rzeczywistym LCA.
  • Dla twierdzeń o przyszłej efektywności -przygotowanie planu wdrożenia z mierzalnymi celami, alokacją zasobów i mechanizmem regularnej weryfikacji przez niezależnego eksperta third-party.
  • Implementacja zharmonizowanej informacji o gwarancji prawnej w punkcie sprzedaży (plakat, strona WWW) i ewentualnej zharmonizowanej etykiety gwarancji trwałości od 27 września 2026 r..
  • Wdrożenie obowiązków informacyjnych dotyczących reparability score, dostępności części zamiennych i okresu aktualizacji oprogramowania w łańcuchu producent → trader → konsument.
  • Przygotowanie procedury zgodności dla produktów już istniejących w łańcuchu dystrybucji -naklejki korygujące, informacje uzupełniające w POS, dokumentacja „rozsądnych i proporcjonalnych wysiłków” zgodności.

🟢 Potrzebujesz pewności, że Twoja komunikacja środowiskowa przejdzie kontrolę UOKiK we wrześniu 2026?

W Verigreen specjalizujemy się we wdrażaniu unijnych regulacji środowiskowych -ECGT, EUDR, PPWR, DPP, GPSR -w sektorach drzewnym, mięsnym, meblarskim, opakowaniowym i spożywczym. Zostały 4 miesiące do wejścia w życie polskiej transpozycji ECGT, a luki interpretacyjne między projektem ustawy a FAQ Komisji Europejskiej są realne i kosztowne.

Jak możemy Ci pomóc:

  • Audyt twierdzeń środowiskowych ECGT -kompleksowa weryfikacja Twoich opakowań, stron WWW, materiałów marketingowych i nazw produktów pod kątem 7 wymogów systemu certyfikacji, definicji ogólnego twierdzenia środowiskowego oraz katalogu zakazanych praktyk z Aneksu I UCPD.
  • Weryfikacja systemów certyfikacji i sustainability labels -sprawdzenie, czy używane przez Ciebie etykiety (FSC, PEFC, własne ekoznaki, certyfikaty branżowe) spełniają warunki z art. 2(r) UCPD, w tym wymóg prawnego rozdzielenia właściciela schematu i organu certyfikującego.
  • Przygotowanie planu wdrożenia twierdzeń o przyszłej efektywności -konstrukcja planu z mierzalnymi celami, alokacją zasobów i mechanizmem regularnej weryfikacji przez niezależnego eksperta third-party z udostępnianiem ustaleń konsumentom np. przez kod QR.
  • Doradztwo w zakresie offsetowania i komunikacji klimatycznej -pomoc w rozróżnieniu twierdzeń produktowych (zakazanych) od korporacyjnych (dozwolonych) i przygotowanie zgodnych z prawem komunikatów o inwestycjach w projekty środowiskowe.
  • Wdrożenie obowiązków CRD -zharmonizowana informacja o gwarancji prawnej w POS, zharmonizowana etykieta gwarancji trwałości, przepływ informacji o reparability score i okresie aktualizacji oprogramowania producent → trader.
  • Procedura zgodności dla produktów już w obrocie -opracowanie naklejek korygujących, dokumentacji „rozsądnych i proporcjonalnych wysiłków” oraz materiałów POS zgodnych z wytycznymi z pyt. 18 FAQ KE.
  • Webinary i szkolenia branżowe -dla zespołów marketingu, R&D, supply chain i sprzedaży na temat praktycznego stosowania ECGT w sektorach drzewnym, meblarskim, opakowaniowym, mięsnym i spożywczym.

📞 Skontaktuj się z Verigreen i umów bezpłatną konsultację wstępną -przeanalizujemy Twoją sytuację, zidentyfikujemy obszary największego ryzyka i przygotujemy harmonogram wdrożenia ECGT dopasowany do specyfiki Twojej branży

Źródła i podstawa prawna

Pełne brzmienie dyrektywy ECGT (Empowering Consumers for the Green Transition) dostępne jest na portalu EUR-Lex: dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/825 z dnia 28 lutego 2024 r.

Q&A Komisji Europejskiej z 18 maja 2026 r. opublikowano na stronach DG JUST. Polski projekt ustawy UC100 transponujący dyrektywę ECGT do ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym dostępny jest na stronach Rządowego Centrum Legislacji.

Komentarze i analizy branżowe dotyczące dyrektywy ECGT publikuje BEUC oraz European Environmental Bureau.

Najczęściej zadawane pytania o dyrektywę ECGT (FAQ)

Czym jest dyrektywa ECGT?

Dyrektywa ECGT (Empowering Consumers for the Green Transition), formalnie dyrektywa (UE) 2024/825, to akt prawny UE zmieniający dyrektywę o nieuczciwych praktykach handlowych (UCPD) oraz dyrektywę o prawach konsumentów. Dyrektywa ECGT zakazuje greenwashingu i wprowadza nowe obowiązki informacyjne dotyczące trwałości i naprawialności produktów w komunikacji B2C.

Od kiedy obowiązuje dyrektywa ECGT w Polsce?

Dyrektywa ECGT wchodzi w życie 27 września 2026 r. – ta data dotyczy zarówno UE, jak i państw członkowskich. Polska transponuje dyrektywę ECGT projektem ustawy UC100 nowelizującym ustawę o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym. Co istotne, dyrektywa ECGT nie przewiduje okresu przejściowego dla produktów wprowadzonych do obrotu przed tą datą.

Kogo dotyczy dyrektywa ECGT?

Dyrektywa ECGT obejmuje wszystkich przedsiębiorców prowadzących komunikację handlową B2C – producentów, importerów, dystrybutorów, sprzedawców detalicznych i platformy e-commerce. Dyrektywa ECGT nie obejmuje natomiast sprawozdawczości korporacyjnej (CSRD, ESRS), która pozostaje w zakresie odrębnych regulacji.

Jakie kary przewiduje dyrektywa ECGT?

Polski projekt ustawy wdrażający dyrektywę ECGT przewiduje sankcje administracyjne nakładane przez UOKiK – do 10% obrotu przedsiębiorcy w roku poprzedzającym nałożenie kary. Dodatkowo dyrektywa ECGT umożliwia konsumentom dochodzenie roszczeń cywilnoprawnych za szkodę wynikłą ze stosowania zakazanych twierdzeń środowiskowych.

Jakie twierdzenia środowiskowe zakazuje dyrektywa ECGT?

Dyrektywa ECGT zakazuje twierdzeń ogólnych typu „eko”, „zielony”, „klimatycznie neutralny”, „przyjazny środowisku” bez dowodu uznanej wysokiej efektywności ekologicznej. Dyrektywa ECGT zakazuje również twierdzeń opartych wyłącznie na offsecie emisji oraz prezentowania wymogów prawnych jako cech wyróżniających produkt.

Jak przygotować firmę do dyrektywy ECGT?

Aby przygotować firmę do dyrektywy ECGT, należy: (1) przeprowadzić audyt wszystkich twierdzeń środowiskowych w komunikacji handlowej, (2) zweryfikować systemy certyfikacji pod kątem zgodności z art. 2(r) UCPD, (3) zaktualizować etykiety i materiały POS do wymogów dyrektywy ECGT, (4) przygotować procedury reparability score dla produktów objętych obowiązkiem, (5) wdrożyć zharmonizowaną informację o gwarancji prawnej. Verigreen oferuje kompleksowe wsparcie wdrożeniowe dyrektywy ECGT – od audytu po szkolenia zespołów marketingu i sprzedaży.

Podsumowanie: dyrektywa ECGT to najważniejsza unijna regulacja antygreenwashingowa 2026 roku. Polskie wdrożenie dyrektywy ECGT w projekcie ustawy UOKiK musi być interpretowane łącznie z FAQ KE z 18 maja 2026 r. Przedsiębiorcy, którzy zignorują dyrektywę ECGT, narażą się na sankcje do 10% obrotu. Dyrektywa ECGT wymaga przygotowania kompleksowej strategii compliance – od audytu twierdzeń środowiskowych, przez weryfikację certyfikatów, po aktualizację materiałów POS. Verigreen wspiera klientów we wdrożeniu dyrektywy ECGT od audytu po szkolenia.

Przeczytaj również

Polska ustawa wdrażająca EUDR (UC101) – stanowisko Verigreen w konsultacjach publicznych

PPWR a recyklat PCR: konflikt z limitami PFAS i SoC w opakowaniach

EUDR w branży budowlanej po grudniu 2026 r.

Projekt ustawy UC101 – co zmienia dla branży meblarskiej

EUDR ubojnia: jak polska ustawa wdrażająca zmieni zakupy bydla

Przegląd EUDR – uproszczenia 2026 i oficjalne stanowisko Polski

TAGI

Kategoria

EUDR

Komentarze są zablokowane